«روایت پیشرفت»؛ رسالت راهبردی دانشگاه فرهنگیان در هندسه جنگ نرم
مرتضی کریمی
مسئول مرکز بسیج دانشجویی دانشگاه فرهنگیان کشور
چارچوب نظری: روایت به مثابه قدرت
در هندسه جنگهای نوین، میدان نبرد از قلمرو جغرافیایی به «حوزه ادراک و باور» منتقل شده است. سلاح راهبردی در این میدان، «روایت» است؛ زیرا روایتها واقعیت را نمیسازند، بلکه «واقعیتِ زیسته» را تعریف کرده و مرزهای ممکن و ناممکن را تعیین میکنند. دشمن با طراحی ابرروایت «ناتوانی، عقبماندگی و ناامیدی»، در پی تحمیل خوانش خود از گذشته، مصادره آینده و ایجاد گسست هویتی در نسل جوان و نوجوان است.
واکاوی یادداشت رهبری: فراتر از یک توصیه معمول
رهبر معظم انقلاب در یادداشت روایت پیشرفت، با اعلام «افتخار به راویان» و تعبیر «اینها خود جزو عناصر پیشرفتند»، روایتگری را نه یک کنش تزئینی، که «کنشی هستیبخش» و پیشران تمدنسازی معرفی فرمودند. تأکید ایشان بر «رساندن به گوش و دل دانشجویان و دانشآموزان» و هدفگذاری «شکوفایی امید»، سه نکته راهبردی را آشکار میسازد:
۱. روایت پیشرفت صرفاً انتقال اطلاعات نیست، بلکه «ایمانآفرینی» و تحول وجودی مخاطب را هدف گرفته است.
۲. امید، عنصری بیرونی و تزریقی نیست، بلکه ظرفیتی درونی است که باید بستر «شکوفایی» آن فراهم شود.
۳. نظام تعلیم و تربیت رسمی، کانون اصلی این راهبرد است.
الزامات معرفتی و مهارتی روایت پیشرفت
روایت پیشرفت، کنشی خودجوش نیست، بلکه نیازمند دانش، مهارت و بینشی ویژه است:
۱) الزامات معرفتی:
*جامعنگری در مفهوم پیشرفت (علمی،تربیتی، فرهنگی، اجتماعی، معنایی)
* درک تاریخی از پیشرفت (مقایسه وضعیت پیش و پس از انقلاب اسلامی و قیاس با منطقه)
*شناخت موانع و چالشها بدون فروکاستن از عمق پیشرفتها
۲) الزامات مهارتی:
*ترجمه پیشرفتهای پیچیده به زبان نسل نو
* خلاقیت در قالبپردازی (داستان، فیلم، پادکست، بازی، اتاق نجات و...)
* برقراری پیوند عاطفی با مخاطب
۳) الزامات بینشی:
*ایمان به ظرفیتهای ملی
*امید، معرفتی مبتنی بر شناخت عمیق* تعلق هویتی به ایران اسلامی
دانشگاه فرهنگیان؛ از تربیت معلم تا تربیت راوی متخصص
جایگاه راهبردی دانشگاه فرهنگیان در این است که هر دانشجومعلم، مستقیماً با دهها و صدها دانشآموز در تعامل خواهد بود. اگر او خود به پیشرفتهای کشور ایمان نداشته باشد و توانایی روایت نیاموخته باشد، چگونه میتواند در کلاس درس، امید را در دل شاگردانش بکارد؟ بنابراین، این دانشگاه نیازمند یک «تغییر پارادایم» در مأموریت خود است:
۱) بازطراحی برنامه درسی:
گنجاندن مباحث «روایتپردازی»، «جنگ نرم» و «پیشرفت» در واحدهای درسی و تلفیق آن با محتوای تخصصی رشتهها.
۲) هدفمندسازی کارورزی:
طراحی کارورزی به گونهای که دانشجومعلمان موظف به تولید محتوا و ارائه روایت پیشرفت در کلاس درس شوند.
۳(تشکیل شبکه راویان:
ایجاد بانک اطلاعاتی و شبکه منسجم از اساتید و دانشجومعلمان توانمند در عرصه روایتگری.
۴) راهاندازی قطب علمی روایت پیشرفت:
تولید نظریه، الگوهای عملیاتی و پشتیبانی علمی از طرحهای میدانی.
جمعبندی: ما راویان پیشرفتیم
بیانات اخیر رهبر معظم انقلاب اسلامی، دانشگاه فرهنگیان را در برابر یک «لحظه تاریخی» قرار داده است. لحظهای که باید هویت خود را به عنوان یک دانشگاه تربیت معلم راهبردی، به عنوان «قرارگاه راهبردی تربیت راویان پیشرفت» تعریف کرده و وظیفه پمپاژ روایت ایران قوی و امید به جامعه را در دستور کار قرار دهد.
دشمن با هزینههای هنگفت، در پی تحمیل روایت خود از ایران است. پاسخ ما، جز روایت قوی و راویان توانمند نیست. آری، دانشگاه فرهنگیان پیشگام در تحقق این فرمان خواهد بود.
مرکز بسیج دانشجویی دانشگاه فرهنگیان با راه اندازی طرح ملی "مدرسه ایران" مأموریت ویژه ای برای دانشجو معلمان تعریف و امکان روایت هوشمند در مدارس را فراهم خواهد کرد؛ ان شاالله