[[{"content_id":294408,"content_number":0,"portal_id":2,"lang_id":"fa","content_title":"این است عاقبت وطن پرستی","content_rtitr":"","content_short_title":"","content_summary":"","content_summary_fill":0,"content_body":"کیومرث احمدی، عضو هیات علمی دانشگاه فرهنگیان\r\n\r\n&nbsp;\r\n\r\nروزی که کلنل محمدتقی&zwnj;خان پسیان در قوچان به خاک افتاد، دشمنانش چنان از نام و آوازه&zwnj;اش هراس داشتند که سر از تنش جدا کردند و بر نیزه زدند. گفته&zwnj;اند سر بریدهٔ او را با اره از بدن جدا ساختند، همان سر که روزی بر فراز آسمان&zwnj;های خراسان در کابین هواپیما نشانه&zwnj;ای از غیرت و تجدد بود. شاعر این ماجرا، عارف قزوینی، بر سنگ مزارش نوشت:\r\n\r\n&laquo;این سر که می&zwnj;بینید امروز رها است از بند هستی\r\n\r\nاین است عاقبت وطن&zwnj;پرستی\r\n\r\nسرش را با اره بریدند.&raquo;\r\n\r\nاما وطن&zwnj;پرستی در این سرزمین تمامی ندارد. یک قرن بعد، سردار علیرضا تنگسیری، فرمانده دریایی سپاه، در همان خلیج فارس که پایگاه تمدن ایرانی است، تا پای جان ایستاد. او نیز سرش را طلب کردند، نه با اره، که با موشک&zwnj;های دشمنان فرامنطقه&zwnj;ای. جنازه&zwnj;اش را بر دستان میلیون&zwnj;ها ایرانی تشییع کردند، و باز هم همان مصرع عارف تکرار شد: &laquo;این است عاقبت وطن&zwnj;پرستی&raquo;.\r\n\r\nانطباق دو مدافع کشور \r\n\r\nاگر کلنل پسیان نماد روشنفکر وطندوستِ عصر قاجار بود که در برابر استبداد داخلی و نفوذ روس و انگلیس شمشیر کشید، سردار تنگسیری نماد مدافع انقلابیِ عصر ماست که در برابر ناوهای آمریکایی و ائتلاف جهانی ایستاد. یکی به دنبال مشروطه و قانون بود، دیگری به دنبال امنیت و بازدارندگی. اما وجه مشترکشان:\r\n\r\n&middot; بهای سنگین دفاع: هر دو می&zwnj;دانستند که وطن&zwnj;پرستی در این مرزوبوم با ازخودگذشتگی گره خورده است. کلنل با ۳۱ سال سن، سردار با ۶۳ سال &ndash; هر دو سر دادند.\r\n\r\n&middot; دشمن مشترک در دو لباس: کلنل با استعمار کهن (انگلیس و روسیه تزاری) جنگید، سردار با استعمار نو (آمریکا و متحدانش). در هر دو دوره، ایران در محاصرهٔ قدرت&zwnj;های بزرگ بود.\r\n\r\n&middot; اسطوره شدن پس از مرگ: بریدن سر کلنل، او را جاودانه کرد؛ شهادت سردار تنگسیری، نامش را بر تارک مقاومت خلیج فارس نشاند.\r\n\r\nاما تفاوتی بنیادین هم هست: کلنل پسیان در نبرد با &laquo;دولت مرکزیِ&raquo; زمان خود (قاجار و سپس رضاخان) کشته شد &ndash; یعنی در درگیری داخلی. در حالی که سردار تنگسیری در جبههٔ مقابله با دشمن بیرونی به شهادت رسید. این تفاوت، روایت وطن&zwnj;پرستی را در دو قرن متفاوت می&zwnj;سازد: یکی وطن&zwnj;پرستی در برابر &laquo;خودِ فاسدِ داخلی&raquo;، دیگری در برابر &laquo;غیرِ متجاوزِ خارجی&raquo;.\r\n\r\nسخن آخر \r\n\r\nشعر عارف قزوینی تلخ است: &laquo;این است عاقبت وطن&zwnj;پرستی&raquo;. اما شاید بتوان آن را شیرین خواند، اگر بپذیریم که سر بریده یا پیکر مطهر شهید، بذری است برای زنده ماندن ایران. کلنل پسیان و سردار تنگسیری، هرکدام به سهم خود، بهای این زنده ماندن را پرداختند. سرهایشان را با اره یا موشک نتوانستند از تاریخ ایران جدا کنند. \r\n\r\nیادشان گرامی و راهشان پررهرو باد.\r\n","content_html":"<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">کیومرث احمدی، عضو هیات علمی دانشگاه فرهنگیان<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">روزی که کلنل محمدتقی&zwnj;خان پسیان در قوچان به خاک افتاد، دشمنانش چنان از نام و آوازه&zwnj;اش هراس داشتند که سر از تنش جدا کردند و بر نیزه زدند. گفته&zwnj;اند سر بریدهٔ او را با اره از بدن جدا ساختند، همان سر که روزی بر فراز آسمان&zwnj;های خراسان در کابین هواپیما نشانه&zwnj;ای از غیرت و تجدد بود. شاعر این ماجرا، عارف قزوینی، بر سنگ مزارش نوشت:<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">&laquo;این سر که می&zwnj;بینید امروز رها است از بند هستی<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">این است عاقبت وطن&zwnj;پرستی<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">سرش را با اره بریدند.&raquo;<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">اما وطن&zwnj;پرستی در این سرزمین تمامی ندارد. یک قرن بعد، سردار علیرضا تنگسیری، فرمانده دریایی سپاه، در همان خلیج فارس که پایگاه تمدن ایرانی است، تا پای جان ایستاد. او نیز سرش را طلب کردند، نه با اره، که با موشک&zwnj;های دشمنان فرامنطقه&zwnj;ای. جنازه&zwnj;اش را بر دستان میلیون&zwnj;ها ایرانی تشییع کردند، و باز هم همان مصرع عارف تکرار شد: &laquo;این است عاقبت وطن&zwnj;پرستی&raquo;.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">انطباق دو مدافع کشور <\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">اگر کلنل پسیان نماد روشنفکر وطندوستِ عصر قاجار بود که در برابر استبداد داخلی و نفوذ روس و انگلیس شمشیر کشید، سردار تنگسیری نماد مدافع انقلابیِ عصر ماست که در برابر ناوهای آمریکایی و ائتلاف جهانی ایستاد. یکی به دنبال مشروطه و قانون بود، دیگری به دنبال امنیت و بازدارندگی. اما وجه مشترکشان:<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">&middot; بهای سنگین دفاع: هر دو می&zwnj;دانستند که وطن&zwnj;پرستی در این مرزوبوم با ازخودگذشتگی گره خورده است. کلنل با ۳۱ سال سن، سردار با ۶۳ سال &ndash; هر دو سر دادند.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">&middot; دشمن مشترک در دو لباس: کلنل با استعمار کهن (انگلیس و روسیه تزاری) جنگید، سردار با استعمار نو (آمریکا و متحدانش). در هر دو دوره، ایران در محاصرهٔ قدرت&zwnj;های بزرگ بود.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">&middot; اسطوره شدن پس از مرگ: بریدن سر کلنل، او را جاودانه کرد؛ شهادت سردار تنگسیری، نامش را بر تارک مقاومت خلیج فارس نشاند.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">اما تفاوتی بنیادین هم هست: کلنل پسیان در نبرد با &laquo;دولت مرکزیِ&raquo; زمان خود (قاجار و سپس رضاخان) کشته شد &ndash; یعنی در درگیری داخلی. در حالی که سردار تنگسیری در جبههٔ مقابله با دشمن بیرونی به شهادت رسید. این تفاوت، روایت وطن&zwnj;پرستی را در دو قرن متفاوت می&zwnj;سازد: یکی وطن&zwnj;پرستی در برابر &laquo;خودِ فاسدِ داخلی&raquo;، دیگری در برابر &laquo;غیرِ متجاوزِ خارجی&raquo;.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">سخن آخر <\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">شعر عارف قزوینی تلخ است: &laquo;این است عاقبت وطن&zwnj;پرستی&raquo;. اما شاید بتوان آن را شیرین خواند، اگر بپذیریم که سر بریده یا پیکر مطهر شهید، بذری است برای زنده ماندن ایران. کلنل پسیان و سردار تنگسیری، هرکدام به سهم خود، بهای این زنده ماندن را پرداختند. سرهایشان را با اره یا موشک نتوانستند از تاریخ ایران جدا کنند. <\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n<p><span style=\"font-size:18px;\"><span style=\"font-family:bnazanin;\">یادشان گرامی و راهشان پررهرو باد.<\/span><\/span><\/p>\r\n","content_source":"","content_url":"","content_date_start":"2026-04-20 08:25:46","content_date_event":"2026-04-20 08:25:46","content_date_event_start":null,"content_date_event_end":null,"content_show_title_slider":1,"content_date_last_edit":"2026-04-20 08:28:32","content_date_register":"2026-04-20 08:28:32","content_columns":0,"content_show_img":1,"content_show_details":0,"content_show_related_img":0,"content_show_slider":1,"content_comment":1,"content_score":0,"tag_id":0,"score_average":null,"score_count":null,"score_date_last":null,"uid":1000843,"eid":0,"attach_title":null,"attaches":[{"sizes":{"150":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png","300":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png","400":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png","600":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png","900":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png","1200":".\/file\/2\/attach\/197001\/attach.png"}}]}]]