هوش مصنوعی انقلاب مفهومی، در تربیت معلم است؛ «سواد الگوریتمی» باید در اولویت سیاست گذاری باشد

به گزارش روابط عمومی دانشگاه فرهنگیان، حجت الاسلام و المسلمین سید تقی موسوی، معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فرهنگیان، روز سه‌شنبه ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ در مراسم اختتامیه دومین همایش بین المللی و هفتمین همایش ملی تربیت معلم با محوریت بازاندیشی تربیت معلم در عصر هوش مصنوعی که در دانشگاه فرهنگیان استان مرکزی برگزار شد با ارائه تحلیلی جامع بر ضرورت درک عمیق الگوریتم‌ها تأکید کرد.

موسوی با اشاره به خاستگاه تاریخی واژه «الگوریتم» از دانشمند مسلمان، محمد بن موسی خوارزمی، سواد الگوریتمی را مفهومی فراتر از سواد رایانه‌ای دانست. وی تصریح کرد: «سواد الگوریتمی، توانایی فهم چگونگی کارکرد و منطق پنهان ماشین‌ها در گزینش و ترتیب‌دهی اطلاعات است؛ یعنی درک این که یک موتور جستجو چرا و چگونه اطلاعات خاصی را نمایش می‌دهد.»

ضرورت تحول: معلمیاری به جای دانای کل

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فرهنگیان هوش مصنوعی (AI) را عاملی برای انقلاب مفهومی در تعلیم و تربیت خواند. وی تأکید کرد که این فناوری‌ها فرصت‌های بی‌نظیری برای شخصی‌سازی یادگیری و خودکارسازی مدیریت آموزش و ماشینی سازی سنجش فراهم آورده‌اند.

موسوی تغییر پارادایم را در فلسفه تربیت اسلامی و در نگرش به نقش معلم جستجو کرد: «انگاره سنتی دانای کل باید تغییر کند. انگاره AI باید به معلمیاری و همیاری در تالیف کتاب درسی تبدیل شود» وی ابراز امیدواری کرد که سیاست‌گذاری‌های آموزش رسمی کشور، ترویج رویکرد «معلم‌یاری AI» را در اولویت قرار دهد تا استفاده عاقلانه از هوش مصنوعی تضمین شود.

خطوط قرمز اخلاقی: کرامت کودک و اصل توحید

در تبیین چالش‌های اخلاقی، دکتر موسوی بر لزوم حفظ توازن در استفاده از تکنولوژی تأکید کرد و نسبت به غلبه ماشین بر انسان هشدار داد. وی یادآور شد که در فرآیند تربیت دیجیتال و تربیت مجازی، کرامت ذاتی، آزادی و اختیار کودک خط قرمز غیرقابل عبور است.

موسوی بیان کرد که در زیست‌بوم هوش مصنوعی، اصل توحید مبنای فلسفی تئوریک تربیت است و حذف آن به لحاظ فلسفی نظام آموزشی را دچار مخاطره می‌کند.

در پایان، وی ابراز امیدواری کرد که پژوهش‌های دانشگاه فرهنگیان، با توسعه ادبیات آموزش پژوهی در سطح ایران و جهان اسلام، بتواند گامی مؤثر در راستای تحقق اهداف بلندمدت خود یعنی احیای تمدن اسلامی از طریق پیشتازی آموزشی بردارد.